#ANARTWORKADAY

“Her clothes spread wide;
And, mermaid-like, awhile they bore her up:
Which time she chanted snatches of old tunes;
As one incapable of her own distress…” – William Shakespeare, Hamlet

Geen idee waarom, wellicht heeft het met het weer te maken, maar vandaag wederom een fantastisch (doch melodramatisch) schilderij uit de tijd van de Prerafaëlieten (dit waren Engelse kunstenaars in de Victoriaanse tijd die voornamelijk eenvoudige composities en een nauwkeurige, realistische werkwijze nastreefden). Een van de oprichters John Everett Millais (1829-1896) maakte omstreeks 1850 het meesterwerk Ophelia.

Het schilderij is gebaseerd op een scène van Shakespeare’s Hamlet (act 4, scene 7). Ophelia is een van de hoofdpersonages van het toneelstuk. Het verhaal speelt zich af in Denemarken waar Hamlets vader (Hamlet de Oude) koning is. Echter, de koning wordt vermoord door zijn eigen broer Claudius die vervolgens met Hamlets moeder, de koningin, trouwt. Natuurlijk wil Hamlet wraak nemen, maar dat loopt so to speak nogal in de soep. Hij vermoordt per ongeluk de vader van Ophelia, zijn geliefde. Uit spijt en frustratie verhuist hij daarom naar Engeland en laat hij Ophelia alleen achter. Ze wordt krankzinnig door het verlies van haar geliefde en haar vader. Als een waanzinnige zingt ze flarden van liedjes en plukt bloemen langs de oever van een rivier, maar ze valt en ze verdrinkt:

There, on the pendent boughs her coronet weeds
Clambering to hang, an envious sliver broke;
When down her weedy trophies and herself
Fell in the weeping brook. Her clothes spread wide;
And, mermaid-like, awhile they bore her up:
Which time she chanted snatches of old tunes;
As one incapable of her own distress,
Or like a creature native and indued
Unto that element: but long it could not be
Till that her garments, heavy with their drink,
Pull’d the poor wretch from her melodious lay
To muddy death.

Millais geeft precies dit moment weer. Ophelia leeft nog half, zich kenbaar niet bewust van het feit dat ze spoedig zal verdrinken. Ze zingt nog wat liedjes, haar ogen en haar mond staan nog maar half open. Haar handen houdt ze boven water, alsof ze elk moment met haar vingers mee kan bewegen op haar eigen gezongen deuntje.

Het kunstwerk kwam in twee delen tot stand. Eerst schilderde Millais het landschap. Hiervoor deed hij vermoedelijk inspiratie op aan de rivier de Hogsmill in Surrey, zo’n 35 kilometer van Londen. Elke bloem is zeer gedetailleerd geschilderd en verwijst naar het toneelstuk Hamlet. Ook hebben ze allen een eigen symboliek: madeliefjes staan voor onschuld, rozen voor liefde of schoonheid en de viooltjes voor Ophelia’s maagdelijkheid.
Het tweede stadium was het personage Ophelia zelf. Bekend model (en muze) van de Prerafaëlieten, Elizabeth Siddal, stond eveneens voor dit schilderij model. Ze poseerde in Millais’ studio op de Gower Street in Londen grotendeels in een badkuip die aan de onderkant werd verwarmd door olielampen. Op deze manier kon Millais zoveel mogelijk naar waarheid een drijvende vrouw afbeelden. Echter, de lampjes gingen meer dan eens uit en Siddal vatte een fikse kou.
Desalniettemin is het een pracht van een werk en heb ik mijzelf in Tate in Londen (daar hangt het namelijk) laaaange tijd staan vergapen aan de details, de schoonheid en the melodrama. John Millais is een harde baas pur sang!

Gerelateerd

2 Comments

  1. Een mooi, maar diep triest verhaal. Het is idd “So To Speak” nogal in de soep gelopen. Nu stond mij bij dat Hamlet de vader van Ophelia naar de eeuwige jachtvelden stuurde omdat die dreigde om Ophelia te onterven vanwege haar relatie met Hamlet. De vader vond Hamlet een eigenaardig ventje. Impulsief met een filosofisch karakter, of meer filosofisch met een impulsief karakter.
    Ik weet het niet meer zeker.
    Ik zie uit naar een Pien verhaal met een iets zonniger, positiever of ondeugender karakter.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *