#ANARTWORKADAY

“Space and light and order. Those are things that men need just as much as they need bread or a place to sleep.” – Le Corbusier

Le Corbusier (1887-1965), wie kent hem niet! Dé autoriteit als het gaat om modernistische architectuur en wellicht wel de meeste bekende en invloedrijke architect annex stedenbouwkundige van de twintigste eeuw die zich nauwgezet bezig hield met het verbeteren van de levenscondities voor bewoners van drukke steden.
Hij werd als Charles-Édouard Jeanneret-Gris geboren in La Chaux-de-Fonds in Zwitserland. Omstreeks 1920 werkte Le Corbusier voornamelijk aan zijn schilderwerk. Hierin experimenteerde hij met vormen, kleuren en ordeningsprincipes. In dat jaar veranderde hij ook zijn naam in het pseudoniem ‘Le Corbusier’. Deze was afgeleid van de naam van zijn grootmoeder en werd in 1920 voor het eerst gepubliceerd.
Als een van de eerste formuleerde Le Corbusier tijdens het interbellum (de periode tussen de Eerste en de Tweede Wereldoorlog) zijn modernistische en avant-gardistische ideeën. Wat ik het meest opmerkelijk vind aan zijn theorieën is de manier waarop hij ons inzicht in hoe een stad er uit zou moeten zien drastisch veranderde. Hij was voorstander van immense, industrieel aangelegde steden. De ontwerpen waren gerationaliseerd, tot in het extreme toe gereduceerd tot een aantal essentiële vormen. Eerlijkheidshalve zien ze er niet bijzonder pittoresk uit.
Hoewel hij doorgaans veel lof krijgt voor zijn ontwerpen en zijn ideeën, zijn er de nodige kritieken op zijn oeuvre (en zijn persona). Het grootste probleem was volgens velen dat door Le Corbusier de architectuur, en daarmee het uiterlijk van steden, zielloos werd. Wat gebeurde er met de grandeur van het Classicisme? Waar bleven de ornamenten en organische vormen in gebouwen?

Bron afbeelding

Net als Ludwig Mies van der Rohe en Walter Gropius werkte Le Corbusier enige tijd in het atelier van Peter Behrens. Hier heerste een hecht samenwerkingsverband tussen architecten, ingenieurs, industrieel ontwerpers en kunstenaars. Het was in deze tijd dat Le Corbusier zich realiseerde wat hij allemaal teweeg kon brengen met standaardisatie door middel van machinale serieproductie. Hij geloofde sterk in technologie, technologische vooruitgang en industrialisatie.
Le Corbusier was uitstekend in staat om zijn theorieën op te schrijven en uit te brengen wat ervoor zorgde dat zijn ideeën zich snel hebben verspreid. Een van zijn belangrijkste geschriften was Les cinq points de l’architecture moderne, gepubliceerd in 1927. Deze vijf punten omvatten het volgende:

  1. Les pilotis: de kern van het gebouw moet op zuilen vrij van de grond staan.
  2. Le toit-jardin: het platte dak wordt als buitenruimte ingericht (een soort dakterras of daktuin).
  3. Le plan libre: er heerst een vrije indeling op elke bouwlaag dankzij skeletbouw (gevels en tussenmuren hebben zo slechts de functie een ruimte te verdelen, het gebouw steunt hier niet op).
  4. Le façade libre: de gevels zijn geen draagmuren.
  5. La fenêtre en longeur: het ontwerp bevat horizontale panoramaramen.

Bron afbeelding

Deze vijf punten paste Le Corbusier fervent toe in zijn ontwerpen uit het interbellum. Een voorbeeld is het Esprit Nouveau paviljoen dat hij ontwierp voor de Exposition des Arts Décoratifs et Industriels Modernes te Parijs in 1925. Zijn ontwerp illustreerde prachtig hoe industrie, standaardisatie en massaproductie ervoor zorgden dat men geschikte huizen kon maken voor modern leven. Huizen zag Le Corbusier overigens vooral als praktische machines om in te leven. Het ontwerp voor de expositie van 1925 was dan ook niet van een vrijstaand huis maar bedoeld om in grote blokken van villa-flats in bijvoorbeeld Parijs te realiseren. Dit stond echter haaks tegenover het uitgangspunt van de tentoonstelling, namelijk om mooie en wenselijke objecten en plannen tentoon te stellen die niet perse bruikbaar waren. Ook dit paviljoen werd niet door iedereen ontvangen. Le Corbusier, onverschrikt en doortastend als hij was, schreef: Right now one thing is sure. 1925 marks the decisive turning point in the quarrel between the old and new. After 1925, the antique-lovers will have virtually ended their lives…Progress is achieved through experimentation; the decision will be awarded on the field of battle of the “new“.

Gerelateerd

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *